Chia sẻ tại Đối thoại chuyên đề “Pháp lý mở đường và mô hình phát triển thị trường tài sản số Việt Nam”, bà Nguyễn Vân Hiền, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA), cho biết nếu nhìn ở bình diện toàn cầu, có thể thấy thị trường tài sản số đã vượt qua giai đoạn thử nghiệm tại nhiều quốc gia và chính thức trở thành một cấu phần quan trọng của hệ thống tài chính và công nghệ số mới.
Theo dự báo của JP Morgan, vốn hóa thị trường tài sản mã hóa toàn cầu đến năm 2030 có thể đạt 10.000 tỷ USD. Trước đó, theo dữ liệu BingX thị trường từng ghi nhận mức vốn hóa đỉnh điểm hơn 4.000 tỷ USD, và đến tháng 1/2025 vẫn duy trì quy mô khoảng 3.100 tỷ USD. Khối lượng giao dịch trung bình mỗi ngày đạt khoảng 100 tỷ USD, với gần 900 sàn giao dịch, bao gồm cả sàn tập trung và phi tập trung.
Đáng chú ý, số lượng token được phát hành trên toàn cầu đã tăng trưởng với tốc độ bùng nổ. Nếu vào tháng 5/2025, thị trường mới ghi nhận khoảng 13 triệu token, thì đến nay con số này đã lên tới khoảng 28 triệu token, cho thấy quy mô và mức độ sôi động ngày càng lớn của thị trường
Theo bà Nguyễn Vân Hiền, tổng số người dùng crypto và tài sản mã hóa trên toàn cầu hiện đã tiệm cận 1 tỷ người. Điều đặc biệt nằm ở tốc độ phát triển: Internet mất tới 14 năm để đạt mốc 1 tỷ người dùng, trong khi crypto chỉ cần khoảng 8 năm để chạm tới con số tương tự.
“Với đà tăng trưởng hiện nay, dự báo đến năm 2030, thế giới sẽ có khoảng 4 tỷ người sử dụng tài sản mã hóa. Đây là một quá trình đại chúng hóa diễn ra rất nhanh, phản ánh sự hình thành rõ nét của một thị trường tài sản mới trên quy mô toàn cầu,” bà Hiền nhấn mạnh.
Tham gia BingX hôm nay để nhận loạt ưu đãi và trải nghiệm tiêu chuẩn bảo mật hàng đầu
Không chỉ dừng lại ở Bitcoin, tài sản mã hóa hiện nay đã mở rộng thành một lớp tài sản mới được cả chính phủ, tổ chức tài chính, quỹ đầu tư và doanh nghiệp nắm giữ. Nhiều quốc gia như Mỹ, Trung Quốc, Anh, Ukraine hay El Salvador đã nằm trong nhóm các nước sở hữu lượng Bitcoin lớn nhất thế giới, cho thấy sự thay đổi căn bản trong cách các chính phủ nhìn nhận loại tài sản này.
Theo VBA, chính đặc tính xuyên biên giới, giao dịch 24/7 và khả năng huy động vốn linh hoạt đã khiến tài sản mã hóa dần hình thành một thị trường vốn mới. Ban đầu, thị trường này phát triển gần như không chịu sự quản lý của bất kỳ chính phủ nào. Tuy nhiên, khi quy mô ngày càng lớn, các quốc gia đã bắt đầu coi đây là một mô hình huy động vốn cần được quản lý và định hình bằng pháp luật.
Thực tế cho thấy, các khung pháp lý về tài sản mã hóa trên thế giới hiện nay đều xoay quanh bốn trụ cột chính: thu thuế; phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố; bảo vệ người tiêu dùng; và cơ chế cấp phép, quản lý thị trường.
Theo khảo sát của Hội đồng Đại Tây Dương đến tháng 5/2025, trong số 75 quốc gia được khảo sát, đã có 45 quốc gia thừa nhận hợp pháp tài sản mã hóa, 20 quốc gia cấm một phần và 10 quốc gia cấm hoàn toàn. Đáng chú ý, trong số 45 quốc gia hợp pháp hóa có 12 quốc gia thuộc G20, chiếm tới 57% GDP toàn cầu, cho thấy các nền kinh tế lớn đang ngày càng quan tâm tới việc quản lý và phát triển lĩnh vực này.
Việt Nam đang ở đâu trong cuộc đua này?
Theo bà Nguyễn Vân Hiền, từ ngày 1/1/2026, khi Luật Công nghiệp Công nghệ số có hiệu lực, Việt Nam sẽ trở thành quốc gia thứ 46 trên thế giới chính thức hợp pháp hóa tài sản mã hóa.
Trong khi đó, thực tế tại Việt Nam cho thấy thị trường đã phát triển nhanh hơn khung pháp lý. Theo dữ liệu của các tổ chức quốc tế, Việt Nam hiện có khoảng 17 triệu người sở hữu tài sản mã hóa, từng có thời điểm lên tới 21 triệu người, đứng top 7 thế giới và top 3 khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Đặc biệt, dòng vốn từ thị trường blockchain và tài sản mã hóa đổ vào Việt Nam trong năm 2025 ước đạt 220 tỷ USD, tăng gấp đôi so với mức trung bình 105–120 tỷ USD của các năm trước. Việt Nam cũng đứng top 1 thế giới về tỷ lệ người trẻ làm việc tự do sở hữu tài sản mã hóa, với mức lên tới 85%.
“Điểm hạn chế hiện nay là Việt Nam chưa có dữ liệu chính thức do Nhà nước quản lý. Chúng tôi kỳ vọng rằng, sau giai đoạn thí điểm, Việt Nam sẽ lần đầu tiên có một hệ thống dữ liệu đầy đủ, chính thống về số lượng người sở hữu và giao dịch tài sản mã hóa,” bà Hiền nói.
Từ góc độ Hiệp hội, bà Hiền cho rằng chỉ trong hơn một năm qua, hàng loạt chính sách và khung pháp lý được ban hành đã tạo ra bước tiến mà “có thể bằng cả 10 năm cộng lại” trong việc thúc đẩy thị trường tài sản số tại Việt Nam.
Dù đi sau, Việt Nam đã có điều kiện học hỏi, kế thừa và tham khảo nhiều mô hình pháp lý quốc tế. Qua quá trình làm việc với các cơ quan quản lý như Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, VBA nhận thấy Việt Nam không đi chậm, mà đang xây dựng được một khung pháp lý nền tảng tương đối đầy đủ.
Trong thời gian tới, khi thị trường bước vào giai đoạn khởi phát và thí điểm kéo dài khoảng 5 năm, các chính sách sẽ tiếp tục được rà soát, điều chỉnh và chuyên sâu hóa, nhằm phù hợp với quy mô phát triển cả theo chiều rộng và chiều sâu của thị trường tài sản số.
