Tài sản mã hóa truyền thống vốn hoạt động trong không gian số với tính chất tự do cao về mặt giao dịch. Tuy nhiên dòng tài sản gắn liền với tài sản thực hay còn được gọi là RWA tại Việt Nam đã được thiết lập như một cầu nối chặt chẽ giữa công nghệ và hệ thống pháp lý.
Theo tinh thần của Nghị quyết 05/NĐ-CP về việc thí điểm thị trường tài sản mã hóa thì mô hình này hướng tới mục tiêu đảm bảo quyền sở hữu thực tế cho nhà đầu tư thông qua các quy định rõ ràng.
Bản chất lưu giữ và cơ sở pháp lý của quyền sở hữu
Trong lưu ký on-chain truyền thống thì việc quản lý khóa ví cá nhân là yếu tố then chốt nhất. Quy tắc chung của thị trường này là bất kỳ ai nắm giữ khóa ví đều được mặc định là chủ sở hữu hợp pháp của tài sản.
Ngược lại mô hình lưu ký RWA yêu cầu đơn vị quản lý phải giữ đồng thời cả khóa ví lẫn bộ hồ sơ pháp lý gốc bao gồm các loại giấy tờ quan trọng như sổ đỏ hoặc hợp đồng và bảo hiểm. Quyền sở hữu đối với các tài sản thực được mã hóa không chỉ dừng lại ở những đoạn mã độc bản trên hệ thống blockchain mà còn được gắn liền với các biện pháp bảo đảm đã được đăng ký và thực thi dưới sự bảo hộ của pháp luật Việt Nam.
Phương thức giao dịch cùng giá trị thực của tài sản
Giá trị của tài sản mã hóa truyền thống thường biến động thuần túy dựa trên các diễn biến của thị trường và có thể được chuyển nhượng tự do giữa các địa chỉ ví cá nhân. Đối với mô hình RWA thì quy trình này được kiểm soát chặt chẽ hơn nhiều khi giá trị tài sản phải căn cứ vào bản cáo bạch và được định giá cũng như công bố thông tin minh bạch.
Việc thực hiện chuyển nhượng các loại tài sản này chỉ dành riêng cho những nhà đầu tư đã hoàn thành định danh cá nhân và mở tài khoản tại các sàn giao dịch trong nước. Ngoài ra các hoạt động niêm yết và thanh toán đều bắt buộc phải sử dụng đồng Việt Nam để đảm bảo tính thống nhất trong quản lý tiền tệ.
Hệ thống quản trị rủi ro và các quy chuẩn tuân thủ
Mô hình truyền thống vốn tiềm ẩn rủi ro rất lớn vì nếu người dùng mất khóa ví thì tài sản đó coi như bị mất vĩnh viễn. Để khắc phục nhược điểm này thì hệ thống RWA đã thiết lập một cơ chế an toàn hơn dưới sự giám sát trực tiếp từ Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước.
Cơ chế này cho phép các bên liên quan thực hiện đóng băng hoặc thu hồi tài sản khi có sự cố nghiêm trọng xảy ra. Các doanh nghiệp tham gia vận hành RWA cũng phải đáp ứng điều kiện về giấy phép hoạt động và chịu sự kiểm toán định kỳ từ cơ quan chức năng. Điều này giúp duy trì tính minh bạch và đảm bảo việc tuân thủ các quy định về phòng chống rửa tiền xuyên suốt quá trình vận hành thị trường.