Nga xây dựng khung thuế mới cho giao dịch tiền điện tử và tài sản số

Quốc hội Nga vừa thông qua ở lần đọc đầu tiên dự luật quy định cơ chế đánh thuế đối với các giao dịch liên quan đến tiền điện tử. Dự luật do Chính phủ Nga trình, nhằm hoàn thiện khung pháp lý và cơ chế quản lý thuế đối với thị trường tài sản số đang phát triển mạnh tại quốc gia này.

Theo nội dung dự thảo, cơ sở tính thuế sẽ được xác định dựa trên phần chênh lệch dương giữa thu nhập phát sinh từ các giao dịch tiền điện tử và các khoản chi phí liên quan. Nhà đầu tư cũng sẽ được phép bù trừ giữa khoản lãi và khoản lỗ phát sinh từ giao dịch tiền điện tử cũng như các quyền kỹ thuật số nước ngoài trong cùng một kỳ tính thuế. Điều này đồng nghĩa với việc các khoản thua lỗ có thể được sử dụng để giảm nghĩa vụ thuế đối với các giao dịch có lãi.

Dự luật cũng quy định các công ty môi giới và đơn vị quản lý tài sản ủy thác sẽ đảm nhận vai trò đại lý thuế thu nhập cá nhân đối với các giao dịch tiền điện tử và quyền kỹ thuật số nước ngoài. Các đơn vị này chỉ được ghi nhận những khoản chi phí có đầy đủ chứng từ hợp lệ và phải lưu giữ bản sao chứng thực của các tài liệu liên quan trong thời gian tối thiểu năm năm.

Đối với doanh nghiệp, các khoản thu nhập và chi phí phát sinh từ hoạt động giao dịch tài sản số, ngoại trừ hoạt động khai thác tiền điện tử, trong khuôn khổ các hợp đồng ngoại thương sẽ được đưa vào cơ sở tính thuế thu nhập doanh nghiệp. Chính phủ Nga cũng đề xuất xếp quyền kỹ thuật số nước ngoài vào cùng nhóm với tiền điện tử để áp dụng cơ chế thuế tương tự.

Một nội dung đáng chú ý khác liên quan đến các tài sản tài chính kỹ thuật số (DFA) dạng nợ. Theo dự luật, các khoản thanh toán định kỳ từ loại tài sản này, nếu không gắn với hoạt động mua lại, sẽ được tính vào cơ sở thuế thu nhập doanh nghiệp tương tự như thu nhập lãi vay. Trong khi đó, các khoản thanh toán định kỳ từ DFA bằng đồng ruble do tổ chức phát hành trong nước phát hành và được niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Moscow sẽ được hưởng mức thuế ưu đãi tương tự trái phiếu doanh nghiệp Nga.

Đối với các DFA dạng nợ đang được giao dịch trên sàn, chính phủ đề xuất cho phép doanh nghiệp chuyển lỗ sang các kỳ tính thuế tiếp theo và bù trừ với lợi nhuận từ chứng khoán hoặc các công cụ tài chính phái sinh. Tuy nhiên, quy định này chỉ được áp dụng khi thị trường giao dịch các tài sản nói trên đạt trạng thái hoạt động ổn định. Dự luật hiện chưa nêu rõ thời điểm cụ thể để kích hoạt cơ chế này.

Ở lĩnh vực thuế giá trị gia tăng, Nga dự kiến miễn VAT đối với hoạt động chuyển nhượng quyền kỹ thuật số nước ngoài không kèm theo nghĩa vụ giao tài sản cơ sở, với điều kiện các quyền này chỉ xác nhận các yêu cầu thanh toán bằng tiền. Các dịch vụ do đơn vị lưu ký tài sản số và nền tảng trao đổi tài sản kỹ thuật số cung cấp cũng sẽ không phải chịu VAT.

Trong quá trình thẩm tra dự luật, Ủy ban Ngân sách và Thuế của Duma Quốc gia đã đề xuất Chính phủ bổ sung quy định ở lần đọc thứ hai, yêu cầu các nền tảng trao đổi tiền điện tử được cấp phép thực hiện chức năng đại lý thuế. Nếu được chấp thuận, các sàn giao dịch và dịch vụ đổi tiền điện tử sẽ có trách nhiệm khấu trừ và nộp thuế thu nhập cá nhân đối với các giao dịch mua bán tiền điện tử của người dùng.

Việc dự luật được thông qua ở lần đọc đầu tiên được xem là bước tiến mới trong nỗ lực của Nga nhằm xây dựng khung pháp lý toàn diện cho thị trường tài sản số, đồng thời tăng cường khả năng quản lý và thu thuế đối với các hoạt động giao dịch tiền điện tử trong nước.