Tin nóng về tài sản mã hóa: Bộ Tài chính mở nhận hồ sơ, thị trường gọi tên MBB, VIX, TCBS, SSI…

Nhằm triển khai Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 9/9/2025 của Chính phủ về thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 96/QĐ-BTC ngày 20/1/2026, công bố các thủ tục hành chính mới áp dụng trong giai đoạn thí điểm đối với lĩnh vực này, thuộc phạm vi quản lý của Bộ.

Theo Quyết định, Bộ Tài chính ban hành 3 thủ tục hành chính mới liên quan đến hoạt động tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa, gồm:

(1) Cấp Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa;

(2) Điều chỉnh Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa;

(3) Thu hồi Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa.

Việc tiếp nhận hồ sơ đối với các thủ tục hành chính nêu trên chính thức được triển khai từ ngày 20/1/2026. Điều này đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp có kế hoạch tham gia thí điểm thị trường tài sản mã hóa có thể nộp hồ sơ đăng ký lên Bộ Tài chính theo quy định.

10 đơn vị đã sẵn sàng tham gia sàn giao dịch tài sản mã hóa

Trước đó, khoảng 10 công ty chứng khoán và ngân hàng đã công bố kế hoạch, sẵn sàng tham gia cung cấp dịch vụ sàn giao dịch tài sản mã hóa. Danh sách này gồm CTCP Kinh doanh Tiền mã hóa và Tài sản mã hóa Vimexchange (Vimexchange), CTCP Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Techcom (TCEX) thuộc hệ sinh thái Techcombank, CTCP Sàn giao dịch Tài sản mã hóa VIX (VIXEX) của Chứng khoán VIX, CTCP Sàn giao dịch Tài sản số DNEX của HVA Group, Chứng khoán SSI…

Trong nhóm công ty chứng khoán, SSI đã lên kế hoạch tham gia thị trường này từ năm 2022 thông qua việc thành lập CTCP Công nghệ số SSI (SSI Digital - SSID). Gần đây, SSID cùng Công ty TNHH Quản lý Quỹ SSI đã ký kết hợp tác chiến lược với Tether, U2U Network và Amazon Web Services (AWS), nhằm xây dựng hệ sinh thái tài chính số toàn diện tại Việt Nam, dựa trên nền tảng blockchain và điện toán đám mây.

Chứng khoán VIX đã góp vốn thành lập CTCP Sàn giao dịch Tài sản mã hóa VIX (VIXEX) và mới đây ký kết hợp tác với FPT để chuẩn bị hạ tầng công nghệ. Song song với đó, VIX cũng lên kế hoạch phát hành gần 919 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu. Nguồn vốn huy động dự kiến được sử dụng để mở rộng hoạt động kinh doanh, trong đó có kế hoạch góp thêm khoảng 1.000 tỷ đồng vào VIXEX.

Ở khối ngân hàng, MB được xem là đơn vị tiên phong khi hợp tác kỹ thuật với Dunamu - công ty vận hành Upbit, sàn giao dịch tiền điện tử lớn nhất Hàn Quốc. Thỏa thuận này mở đường cho MB thành lập sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam, đồng thời phối hợp xây dựng hành lang pháp lý, quy trình vận hành và cơ chế bảo vệ nhà đầu tư.

Hệ sinh thái Techcombank cũng không đứng ngoài cuộc chơi. Ngân hàng này đã thành lập CTCP Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Techcom (TCEX) với vốn điều lệ hàng trăm tỷ đồng. Đáng chú ý, bảng giá của TCBS hiện đã tích hợp mục “tài sản mã hóa”, theo dõi diễn biến của hơn 100 đồng tiền điện tử phổ biến như BTC (Bitcoin), ETH (Ethereum), XRP, BNB, DOGE…

VPBank cũng cho biết đã chuẩn bị đầy đủ nguồn lực để triển khai ngay khi cơ quan quản lý cấp phép. “Chúng tôi đang hoàn tất hạ tầng và sẵn sàng vận hành ngay khi Nhà nước ban hành cơ chế thí điểm”, đại diện ngân hàng chia sẻ.

Cần nhấn mạnh, nguồn thu từ giao dịch tài sản số được đánh giá có tiềm năng rất lớn. Năm 2024, tổng giá trị giao dịch tài sản số tại Việt Nam ước đạt hơn 1.000 tỷ USD, bao gồm hoạt động mua bán, giao dịch stablecoin và các sản phẩm phái sinh.

Theo Hiệp hội Blockchain Việt Nam, nếu áp dụng mức thuế thu nhập cá nhân 0,1% tương tự thị trường chứng khoán, ngân sách Nhà nước có thể thu về hơn 800 triệu USD mỗi năm. Bên cạnh đó, các nền tảng giao dịch thường áp dụng mức phí từ 0,01% đến 0,8% cho mỗi giao dịch, vừa tạo nguồn thu kinh tế, vừa góp phần nâng cao khả năng giám sát, điều tiết thị trường và bảo vệ nhà đầu tư trước các rủi ro tiềm ẩn.

Cả Nghị quyết 05/2025/NQ-CP và Luật Công nghiệp công nghệ số 2025 đều không liệt kê cụ thể bất kỳ đồng tiền mã hóa nào là “tài sản mã hoá” theo pháp luật Việt Nam. Các văn bản chỉ đưa ra định nghĩa mang tính khung, để làm cơ sở cho việc thí điểm và quản lý thị trường. Điều này đồng nghĩa với việc một đồng coin hoặc token cụ thể chỉ thực sự được vận hành hợp pháp trong hệ sinh thái quản lý nhà nước khi được lưu ký và giao dịch trên sàn được cấp phép theo cơ chế thí điểm.

Trong khi đó, trên thực tế, phần lớn hoạt động mua bán crypto của người dùng Việt Nam hiện nay vẫn diễn ra trên các sàn giao dịch tập trung phổ biến như Binance, Bybit hay BingX... Các nền tảng này chưa thuộc cơ chế cấp phép theo Quyết định 96/QĐ-BTC và cũng chưa nằm trong hệ thống giám sát trực tiếp của cơ quan quản lý Việt Nam. Vì vậy, có thể hiểu rằng các giao dịch này tồn tại trên thực tế nhưng nằm ngoài phạm vi điều chỉnh chính thức của mô hình thí điểm trong nước.

Đáng chú ý, pháp luật hiện hành chưa có quy định xử phạt cá nhân chỉ vì hành vi sở hữu hoặc giao dịch tài sản mã hoá trên nền tảng nước ngoài. Tuy nhiên, việc chưa có cơ chế công nhận và bảo vệ chính thức cũng đồng nghĩa với việc nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm đối với các rủi ro phát sinh, bao gồm rủi ro kỹ thuật, rủi ro thanh khoản, rủi ro tranh chấp hoặc thay đổi chính sách từ phía nền tảng cung cấp dịch vụ.

Có thể thấy, thị trường đang tồn tại trong một giai đoạn “chuyển tiếp pháp lý”: Nhà nước chưa cấm tuyệt đối, nhưng cũng chưa chính thức công nhận toàn bộ hệ sinh thái crypto đang vận hành. Việc triển khai cơ chế cấp phép và thí điểm thị trường tài sản mã hoá được xem là bước đi nhằm thu hẹp khoảng trống này, từng bước đưa hoạt động giao dịch vào khuôn khổ quản lý minh bạch, có giám sát và có cơ chế bảo vệ nhà đầu tư rõ ràng hơn.