Bản chất của hành vi biến tiền bẩn thành tài sản sạch
Khái niệm rửa tiền qua sàn giao dịch
Trong nền kinh tế hiện đại, các sàn giao dịch tài chính truyền thống cũng như nền tảng tiền mã hóa đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với dòng chảy vốn.
Tuy nhiên, lợi dụng cơ chế đặt lệnh và khớp lệnh tự động, nhiều đối tượng xấu đã tìm cách biến các nền tảng này thành công cụ rửa tiền tinh vi. Quá trình này thường diễn ra ở giai đoạn phân lớp nhằm xóa dấu vết và giai đoạn tích hợp để chuyển tiền bẩn thành nguồn thu nhập hợp pháp từ hoạt động đầu tư.
Các phương thức can thiệp lệnh giao dịch phổ biến
Giao dịch cố ý chịu lỗ giữa các tài khoản
Một trong những thủ đoạn thường gặp nhất là việc giao dịch cố ý chịu lỗ giữa các tài khoản liên thông. Kẻ gian sẽ chuẩn bị hai tài khoản gồm một tài khoản chứa tiền bất hợp pháp và một tài khoản sạch thuộc sở hữu của đồng phạm.
Trên những sản phẩm tài chính có biến động giá lớn hoặc thanh khoản thấp như hợp đồng tương lai hay các đồng tiền số nhỏ, tài khoản chứa tiền bẩn sẽ cố tình đặt lệnh mua hoặc bán ở mức giá bất lợi để chấp nhận thua lỗ nặng.
Cùng lúc đó, tài khoản sạch sẽ đặt lệnh đối ứng nhằm thu về toàn bộ khoản tiền thua lỗ đó dưới dạng lợi nhuận giao dịch hợp pháp.
Tạo khối lượng giao dịch ảo bằng việc khớp lệnh chéo
Bên cạnh đó, hành vi giao dịch vòng hay còn gọi là khớp lệnh chéo cũng được áp dụng rộng rãi. Tội phạm đứng ra kiểm soát đồng thời nhiều tài khoản trên một hoặc nhiều sàn giao dịch khác nhau. Họ liên tục mở các lệnh mua và bán đối ứng với khối lượng lớn giữa các tài khoản này.
Việc tạo ra khối lượng giao dịch ảo làm nhiễu loạn dữ liệu lịch sử, gây rất nhiều khó khăn cho cơ quan chức năng trong quá trình truy vết dòng tiền.
Thao túng thị trường ở các mã tài sản thanh khoản thấp
Một phương thức khác là thao túng các cặp giao dịch có thanh khoản thấp. Kẻ xấu thường chọn các tài sản ít người giao dịch như cổ phiếu rác hoặc các mã tiền số có vốn hóa nhỏ. Bằng việc dùng nguồn tiền bất hợp pháp lớn để liên tục đặt lệnh mua, họ có thể dễ dàng đẩy giá tài sản lên cao.
Sau khi giá đạt đỉnh, tài khoản sạch sẽ tiến hành xả hàng để thu về nguồn tài chính đã được hợp pháp hóa thông qua thị trường.
Lợi dụng kênh giao dịch trực tiếp giữa các cá nhân
Ngoài ra, thị trường giao dịch trực tiếp giữa các cá nhân cũng bị lợi dụng triệt để. Kẻ gian thường sử dụng tài khoản ngân hàng không chính chủ để mua các loại tài sản số từ người bán uy tín. Sau khi nhận được tiền mã hóa, họ tiếp tục thực hiện giao dịch hoặc rút về ví cá nhân nhằm làm đứt gãy hoàn toàn dòng vết tài chính ban đầu.
Giải pháp kiểm soát và phòng ngừa từ hệ thống giao dịch
Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giám sát giao dịch
Trước sự gia tăng của các hoạt động bất hợp pháp, các sàn giao dịch lớn cùng cơ quan quản lý đã chủ động triển khai nhiều biện pháp ngăn chặn mạnh mẽ.
Hệ thống giám sát giao dịch tự động tích hợp trí tuệ nhân tạo hiện nay có khả năng quét toàn bộ dòng lệnh theo thời gian thực. Những hành vi bất thường như hai tài khoản thường xuyên khớp lệnh với nhau hoặc giao dịch lệch xa so với giá thị trường sẽ lập tức bị cảnh báo.
Quy trình xác minh danh tính và xử lý vi phạm
Quy trình xác minh danh tính khách hàng và phòng chống rửa tiền cũng được áp dụng vô cùng nghiêm ngặt. Người dùng bắt buộc phải hoàn tất xác thực thông tin cá nhân trước khi thực hiện các giao dịch nộp hoặc rút tiền.
Khi phát hiện các dấu hiệu nghi vấn, hệ thống sẽ tự động phong tỏa tài khoản và gửi báo cáo giao dịch đáng ngờ tới cơ quan quản lý chuyên trách để xử lý theo đúng quy định của pháp luật.
