Liệu CAEX sẽ chọn hướng đi của Coinbase hay Binance?

"Đầu tàu" mang tên CAEX

Sự xuất hiện của CAEX đánh dấu một bước chuyển quan trọng của thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Với sự tham gia của VPBank cùng các đối tác quốc tế như OKX và HashKey Capital, đơn vị này không chỉ đơn thuần là một sàn giao dịch mới mà còn là phép thử cho mô hình giao dịch tài sản số “có quản lý” trong nước.

Trong nhiều năm qua, phần lớn nhà đầu tư Việt Nam giao dịch trên các nền tảng quốc tế như Binance, Bybit hay BingX. Tuy nhiên, khi cơ quan quản lý bắt đầu xây dựng cơ chế thử nghiệm, các sàn nội địa sẽ phải hoạt động theo tiêu chuẩn rõ ràng hơn về tuân thủ, quản trị rủi ro và bảo vệ người dùng. Điều này đặt CAEX vào một bài toán không dễ, khi vừa phải đáp ứng yêu cầu pháp lý, vừa phải đủ hấp dẫn để cạnh tranh với các sàn toàn cầu.

Ở quy mô quốc tế, hai mô hình phát triển lớn đang định hình thị trường là Coinbase và Binance. Đây cũng là hai hướng đi mà CAEX có thể tham chiếu để có một hướng đi rõ ràng.

Coinbase vận hành theo cách gần với một tổ chức tài chính truyền thống. Sàn giao dịch này tập trung vào giao dịch giao ngay, dịch vụ lưu ký tài sản và các sản phẩm dành cho khách hàng tổ chức. Điểm đáng chú ý là Coinbase không phát hành token riêng, thay vào đó giá trị doanh nghiệp được phản ánh qua cổ phiếu COIN và doanh thu thực từ phí giao dịch, dịch vụ lưu ký hay hợp tác với các đối tác. Mô hình này ưu tiên tính minh bạch, tuân thủ pháp lý và phù hợp với các thị trường như Mỹ, nơi quy định rất chặt chẽ.

Trong khi đó, Binance phát triển theo hướng một đơn vị thiên về tiền điện tử hơn, khi xây dựng một hệ sinh thái rộng lớn xoay quanh BNB và hạ tầng BNB Chain. Binance không chỉ là nơi giao dịch mà còn là trung tâm phân phối tài sản cũng như giới thiệu các dự án mới thông qua Launchpad, Launchpool, đồng thời cung cấp nhiều sản phẩm như staking, tiết kiệm và tài chính phi tập  trung. Trong mô hình này, token đóng vai trò then chốt trong việc thu hút người dùng, tạo thanh khoản và giữ giá trị cho toàn bộ hệ sinh thái.

Sự khác biệt cốt lõi nằm ở cách tạo giá trị của 2 sàn giao dịch. Coinbase dựa vào doanh thu tài chính, tuân thủ các điều luật tại quốc gia sở tại khi chỉ phục vụ khách hàng trong nước, còn Binance sử dụng hướng đi toàn cầu với BNB để xây dựng một nền kinh tế riêng, nơi người dùng vừa giao dịch vừa tham gia vào hệ sinh thái.

CAEX của VPBank sẽ đi theo hướng nào?

Với nền tảng gắn liền với VPBank, CAEX nhiều khả năng sẽ phải ưu tiên hướng đi tương tự Coinbase ở giai đoạn đầu. Điều này đồng nghĩa với việc sàn giao dịch tài sản số này sẽ tập trung vào người dùng trong nước, xây dựng hệ thống giao dịch minh bạch, kết nối với Việt Nam đồng và tuân thủ chặt chẽ các quy định khi tham gia thử nghiệp.

Tuy nhiên, CAEX khó có thể trở thành một phiên bản “Coinbase Việt Nam”. Sự tham gia của OKX và HashKey Capital mang lại kinh nghiệm vận hành toàn cầu, thanh khoản và tư duy sản phẩm mang nặng tính quốc tế. Điều này có thể giúp CAEX bổ sung các dịch vụ quen thuộc với người dùng như staking hoặc các chương trình liên quan đến token của các dự án được niêm yết trong tương lai, dù vẫn phải nằm trong khuôn khổ kiểm soát.

Thực tế, thị trường Việt Nam có đặc thù là nhà đầu tư cá nhân chiếm tỷ trọng lớn và đã quen với các sản phẩm lợi suất cao từ các sàn quốc tế. Nếu chỉ dừng lại ở mô hình giao dịch cơ bản như Coinbase và phát hành cổ phiếu, CAEX sẽ gặp khó trong việc thu hút người dùng trong giai đoạn đầu. Ngược lại, nếu phát triển quá nhanh theo hướng hệ sinh thái lấy token quản trị làm chủ đạo như Binance, rủi ro pháp lý sẽ gia tăng vì đây vẫn là một vấn đề chưa rõ ràng.

Trong bối cảnh đó, kịch bản tối ưu nhất là CAEX phát triển theo mô hình kết hợp. Ở phần cốt lõi, sàn sẽ vận hành theo tiêu chuẩn tuân thủ, tương tự Coinbase, nhằm đảm bảo tính hợp pháp và an toàn cho người dùng trong nước. Ở phần mở rộng, CAEX có thể triển khai thêm các sản phẩm mang tính quen thuộc với người dùng tiền điện tử, ví dụ như các chương trình ra mắt token mới để có thể cạnh tranh với các đối thủ.

Nếu đi theo hướng đi này, CAEX không chỉ là một sàn giao dịch nội địa mà còn có thể trở thành mô hình thử nghiệm mới. Tuy nhiên, nhiều khả năng CAEX sẽ chỉ phục vụ người dùng trong nước ở giai đoạn đầu. Vậy nên hướng đi tuân thủ pháp lý tương tự Coinbase sẽ là khả thi hơn khi các doanh nghiệp đứng sau vẫn sẽ ưu tiên sự an toàn thay vì sự đột phá táo bạo.