Nguyên tắc thứ nhất: Phải cực kỳ rõ mục tiêu
Giá vàng tiếp tục là tâm điểm chú ý khi vàng miếng SJC duy trì mặt bằng cao hiếm thấy. Tính đến trưa 19/1: Giá vàng miếng xác lập đỉnh mới, lần đầu tiên chạm mốc 165 triệu đồng/lượng bán ra. Giá vàng nhẫn cũng chung xu hướng tăng mạnh.
Trong bối cảnh giá vàng liên tục leo thang và tâm lý “sợ lỡ cơ hội” lan rộng, không ít người lao vào tích sản vàng với kỳ vọng sinh lời nhanh.
Chia sẻ tại Podcast Tài chính cá nhân, theo ông Nguyễn Tuấn Anh – Nhà sáng lập FinPeace, sai lầm phổ biến nhất của người tích sản hiện nay là không xác định rõ mục tiêu, mà chỉ đặt câu hỏi rất mơ hồ: “Đầu tư cái gì có lãi?”.
“Trong quá trình làm việc với nhiều khách hàng, chúng tôi nhận thấy rất nhiều người mù mờ về mục tiêu. Họ quan tâm đến lợi nhuận, nhưng lại không biết mình tích sản để làm gì”, ông Tuấn Anh nói.
Trong khi đó, tích sản vàng, đặc biệt trong bối cảnh giá biến động, đòi hỏi sự kiên trì và chịu đựng trong thời gian dài. Nếu mục tiêu không đủ rõ ràng, đủ cụ thể và đủ hấp dẫn, người tích sản rất dễ nản lòng chỉ sau vài tháng, nhất là khi mua vàng đúng giai đoạn giá cao rồi chứng kiến giá điều chỉnh.
Theo nhà sáng lập FinPeace, mục tiêu tài chính cần được phân loại rõ: Có những mục tiêu bắt buộc phải đạt được, như tích lũy cho tuổi già, để tự nuôi sống bản thân khi không còn thu nhập. Ngược lại, có những mục tiêu chỉ mang tính “ước mơ vui”, làm được thì tốt, không làm được cũng không sao.
“Khi bạn xác định rõ mục tiêu nào là bắt buộc, mục tiêu nào là tùy chọn, thì việc lựa chọn phương tiện tích sản sẽ dễ hơn rất nhiều”, ông phân tích.
Ở nhóm mục tiêu mang tính dài hạn và chắc chắn xảy ra như tài chính hưu trí, thì vàng được đánh giá là một phương tiện có cơ sở, bởi lịch sử hàng trăm năm đã chứng minh vai trò lưu giữ giá trị của tài sản này
Nguyên tắc thứ hai: Chỉ tích sản trong đúng năng lực tài chính của mình
Nguyên tắc thứ hai mà nhà sáng lập FinPeace nhấn mạnh: Tích sản phải nằm trong nguồn lực thật của bản thân, tuyệt đối không dựa vào tiền vay mượn.
Ông dẫn một ví dụ điển hình: Có người chỉ đủ khả năng mua 1/10 chỉ vàng mỗi tháng, nhưng vì tâm lý hào hứng và sợ giá tăng, đã vay thêm tiền để mua trọn 1 chỉ vàng. Khi giá vàng chỉ cần điều chỉnh nhẹ khoảng 5%, phần tài sản mua bằng tiền vay đã khiến người này chịu áp lực tâm lý rất lớn, thậm chí cảm giác “lỗ đau” dù mức giảm không đáng kể.
“Vấn đề nằm ở chỗ đó không phải là nguồn lực của bạn. Khi bạn dùng tiền vay để tích sản, cảm xúc của bạn sẽ hoàn toàn khác”, ông Tuấn Anh lý giải.
Theo ông, thước đo đơn giản nhất của năng lực tài chính là thu nhập trừ chi tiêu hàng tháng. Nếu con số này âm, tức là đang chi tiêu vượt khả năng, thì không nên đầu tư hay tích sản bất cứ thứ gì. Chỉ khi dòng tiền dương, dù là 500.000 đồng hay 1 triệu đồng mỗi tháng, thì mới bắt đầu gọi là có năng lực tích sản.
“Chúng tôi rất tin vào những người bắt đầu từ con số nhỏ. Quan trọng không phải là số tiền bao nhiêu, mà là việc bạn hình thành được thói quen và kỷ luật tích sản”, ông Tuấn Anh nói.
Theo đó, thay vì mơ những mức tăng trưởng cao và lao vào các kênh rủi ro, người tích sản nên chấp nhận đi chậm, xây nền móng vững chắc, tránh “xây lâu đài trên cát”.
Nguyên tắc thứ ba: Phải cảm thấy thoải mái và có cảm hứng với việc tích sản
Nguyên tắc cuối cùng, nhưng theo nhà sáng lập FinPeace là yếu tố quyết định việc có đi được đường dài hay không, chính là cảm xúc.
“Nhiều người cảm thấy rất xót khi tiền rời khỏi tài khoản để mua tài sản. Nhưng thực chất, tiền đó vốn dĩ đã là tiền tiết kiệm, nhiệm vụ của nó là phải được đầu tư”, ông nói.
Theo ông, những người tích sản thành công thường là những người tìm được niềm vui trong từng tháng tích lũy. Họ gắn mỗi lần mua vàng với một ý nghĩa cụ thể, đó có thể là một phần nhỏ của ngôi nhà tương lai, một bước tiến gần hơn đến giấc mơ cho con đi du học, hay sự bảo đảm cho tuổi già.
“Tất cả các mục tiêu dài hạn đều phải chấp nhận đau một chút trong ngắn hạn. Ngược lại, những niềm vui ngắn hạn thì thường rất ‘đắt’ về lâu dài”, ông Tuấn Anh nhấn mạnh.
Thậm chí, ông đưa ra một lời khuyên rất thực tế, nếu cầm vàng trên tay mà không thấy thích, không thấy kết nối, thì tốt nhất đừng tích sản vàng, bởi rất khó duy trì trong nhiều năm.
Từ ba nguyên tắc trên, nhà sáng lập FinPeace cho rằng, trong bối cảnh giá vàng tăng cao, điều quan trọng nhất không phải là dự đoán đỉnh - đáy, mà là giữ được nhịp đi của chính mình.
“Tích sản không dành cho người nóng vội. Nó là hành trình của kỷ luật, của mục tiêu rõ ràng và của sự phù hợp với năng lực bản thân”, ông Nguyễn Tuấn Anh kết luận.
Trong bối cảnh nhiều nhà đầu tư không chỉ dừng lại ở việc mua vàng vật chất mà còn chuyển sang giao dịch vàng tài khoản, ETF vàng hoặc các sản phẩm phái sinh trên những nền tảng quốc tế như Binance, Bybit, OKX hay BingX, mức độ rủi ro và biến động tâm lý cũng tăng lên đáng kể. Khi sử dụng đòn bẩy tài chính trong các hợp đồng Futures, chỉ một nhịp điều chỉnh 3–5% của giá vàng cũng có thể khiến tài khoản biến động mạnh hơn nhiều so với nắm giữ vàng truyền thống. Điều này càng cho thấy ba nguyên tắc “sống còn” – xác định rõ mục tiêu, chỉ dùng nguồn lực tài chính thực có và duy trì kỷ luật cảm xúc – không chỉ đúng với tích sản vàng vật chất, mà còn đặc biệt quan trọng trong môi trường giao dịch số hóa, nơi tốc độ và biên độ dao động có thể khiến nhà đầu tư dễ dàng “lạc nhịp” nếu thiếu chuẩn bị.
