Đề xuất đưa dịch vụ tài sản mã hóa vào diện báo cáo phòng chống rửa tiền
Sáng 5/8, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn đã trình bày trước Quốc hội tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.
Theo cơ quan soạn thảo, việc sửa đổi các quy định hiện hành nhằm khắc phục những khoảng trống pháp lý, đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh xuất hiện nhiều loại hình dịch vụ tài chính mới, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống rửa tiền và tháo gỡ các vướng mắc trong hoạt động của hệ thống ngân hàng.
Một trong những điểm mới đáng chú ý là dự thảo bổ sung khái niệm "chủ sở hữu hưởng lợi", đồng thời đưa các đơn vị cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa trở thành đối tượng phải thực hiện nghĩa vụ báo cáo theo quy định về phòng, chống rửa tiền.
Bên cạnh đó, dự luật cũng quy định rõ trách nhiệm của các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa trong việc triển khai các biện pháp phòng, chống rửa tiền, cũng như chịu sự thanh tra, giám sát của cơ quan quản lý.
Nhiều giao dịch tài sản mã hóa sẽ bị xếp vào diện đáng ngờ
Dự thảo luật lần này cũng bổ sung hệ thống tiêu chí nhằm nhận diện các giao dịch có dấu hiệu bất thường trong lĩnh vực tài sản mã hóa. Theo đó, các trường hợp chia nhỏ giao dịch thành nhiều khoản có giá trị thấp hơn ngưỡng quy định hoặc liên tục thực hiện nhiều giao dịch lớn trong thời gian ngắn nhưng không có mục đích kinh doanh rõ ràng sẽ được xem xét là dấu hiệu đáng ngờ.
Ngoài ra, cơ quan quản lý cũng lưu ý đến những trường hợp khách hàng vừa mở tài khoản đã nạp lượng lớn tài sản mã hóa, hoặc nhanh chóng thực hiện chuỗi hành vi nạp, giao dịch và rút tài sản trong thời gian ngắn, không phù hợp với hồ sơ và đặc điểm giao dịch thông thường.
Những tài khoản đã ngừng hoạt động trong thời gian dài nhưng bất ngờ phát sinh giao dịch giá trị lớn hoặc có tần suất giao dịch bất thường cũng thuộc nhóm cần được giám sát.
Dự thảo còn đề cập đến các giao dịch chuyển ngay tài sản mã hóa tới nhiều tổ chức cung cấp dịch vụ tại các quốc gia hoặc vùng lãnh thổ nằm trong danh sách cảnh báo của Lực lượng Đặc nhiệm Hành động Tài chính (FATF) về phòng, chống rửa tiền và tài trợ khủng bố.
Việc liên tục chuyển đổi giữa nhiều loại tài sản mã hóa mà không có mục đích đầu tư hoặc kinh doanh hợp lý, nhiều ví điện tử không có mối liên hệ rõ ràng nhưng cùng chuyển tài sản tới nhiều địa chỉ khác nhau, hay sử dụng các đồng tiền có tính năng tăng cường ẩn danh, dịch vụ trộn giao dịch hoặc thực hiện nhiều lần chuyển đổi trên sổ cái phân tán cũng được đưa vào danh sách các hành vi cần theo dõi.
Đáng chú ý, các giao dịch phát sinh từ địa chỉ ví hoặc tổ chức cung cấp dịch vụ đã bị cơ quan có thẩm quyền cảnh báo có liên quan đến chợ đen trên mạng, hoạt động lừa đảo, tống tiền, cờ bạc trực tuyến, tài sản bị đánh cắp hoặc các loại tội phạm khác cũng sẽ được coi là dấu hiệu nghi ngờ để phục vụ công tác phòng, chống rửa tiền.
Bên cạnh các quy định liên quan đến tài sản mã hóa, dự thảo còn bổ sung yêu cầu minh bạch thông tin về các thỏa thuận pháp lý, hoàn thiện quy trình nhận biết khách hàng và yêu cầu các tổ chức báo cáo phải xây dựng cơ chế đánh giá rủi ro đối với sản phẩm, dịch vụ mới, đặc biệt là các dịch vụ ứng dụng công nghệ đổi mới.
Đối với Luật Các tổ chức tín dụng, dự thảo cũng đề xuất bổ sung quy định về hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp, tạo hành lang pháp lý để các ngân hàng thương mại triển khai nghiệp vụ này theo quy định của pháp luật về chứng khoán.
