Ngân hàng Trung ương Philippines (BSP) đề xuất siết chặt các biện pháp kiểm soát đối với hoạt động thanh toán, trong đó yêu cầu các đơn vị cung cấp dịch vụ tài sản ảo thuộc diện quản lý phải được kết nối trực tiếp với tổ chức cung cấp dịch vụ thanh toán và chịu cơ chế thẩm tra, giám sát nghiêm ngặt hơn.
Philippines tiếp tục mạnh tay với tiền điện tử
Theo dự thảo thông tư “Các quy định nhằm tăng cường kiểm soát tính trung thực trong các giao dịch thanh toán”, BSP đề xuất bổ sung các quy định nhằm tăng cường tính an toàn, minh bạch và khả năng truy xuất trong hệ thống thanh toán quốc gia. Các tổ chức chịu sự giám sát của BSP, đơn vị vận hành hệ thống thanh toán và nhà cung cấp dịch vụ thanh toán sẽ phải duy trì cơ chế kiểm soát dựa trên rủi ro, bảo đảm có đầy đủ thông tin về thương nhân, bên trung gian, tài khoản, kênh thanh toán, giao dịch và dòng tiền.
Đáng chú ý, dự thảo đưa các đơn vị cung cấp dịch vụ tài sản ảo thuộc diện phải được BSP, Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Philippines hoặc cơ quan có thẩm quyền cấp phép, đăng ký hoặc ủy quyền vào nhóm hoạt động chỉ được chấp nhận theo mô hình quan hệ trực tiếp với đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán.
Theo đó, các tổ chức này sẽ phải trải qua quy trình thẩm tra nâng cao, giám sát giao dịch ở mức cao hơn, áp dụng giới hạn phù hợp đối với giao dịch và tài khoản thanh toán, cùng các biện pháp kiểm soát dựa trên mức độ rủi ro.
Quy định này nhằm hạn chế các mô hình thanh toán nhiều tầng, trong đó một hoặc nhiều bên trung gian đứng giữa tổ chức cung cấp dịch vụ thanh toán và đơn vị thực hiện hoạt động kinh doanh. BSP yêu cầu các giao dịch phải có khả năng xác định và truy xuất đến thương nhân thực tế, người thụ hưởng cuối cùng cũng như dòng tiền liên quan.
Dự thảo cũng cho phép các tổ chức thanh toán nhanh chóng hạn chế hoặc đình chỉ giao dịch nếu không thể xác minh thương nhân, chủ sở hữu hưởng lợi hoặc người thụ hưởng cuối cùng; không thể xác định giao dịch thuộc về thương nhân nào; phát hiện hoạt động bất hợp pháp hoặc không thể thực hiện việc giám sát do lỗi nghiêm trọng về dữ liệu, hệ thống.
Tăng giám sát và truy xuất dòng tiền tiền điện tử tại Philippines
Bên cạnh yêu cầu đối với các dịch vụ tài sản ảo, BSP đề xuất xây dựng Cơ sở dữ liệu thương nhân mã QR quốc gia, tập trung thông tin về các thương nhân chấp nhận thanh toán thông qua tiêu chuẩn QR quốc gia.
Cơ sở dữ liệu này sẽ lưu trữ nhiều nhóm thông tin, bao gồm mã định danh thương nhân, tên doanh nghiệp, phân loại ngành nghề, tình trạng đăng ký và cấp phép, địa chỉ, website, ứng dụng, thông tin tài khoản thanh toán, mã QR, chủ sở hữu hưởng lợi và cá nhân hoặc tổ chức kiểm soát. Thông tin về tình trạng hoạt động, phân loại rủi ro và kết quả kiểm tra trừng phạt cũng được đưa vào hệ thống.
Theo dự thảo, các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán phải bảo đảm thông tin về thương nhân được cập nhật chính xác, đầy đủ và kịp thời. Cơ sở dữ liệu được thiết kế nhằm hỗ trợ nhận diện thương nhân, phòng chống gian lận, tăng khả năng liên thông giữa các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán và nâng cao độ an toàn của hệ thống thanh toán bằng mã QR.
BSP cũng yêu cầu các tổ chức cung cấp dịch vụ thanh toán duy trì khả năng chia sẻ thông tin cần thiết cho việc phòng chống gian lận, điều tra hoạt động rửa tiền, giám sát giao dịch, hạn chế hoặc thu hồi dòng tiền và xử lý sự cố. Với các sự cố nghiêm trọng liên quan đến gian lận, vi phạm lệnh trừng phạt, an ninh mạng, hoạt động không có giấy phép hoặc hoạt động bất hợp pháp của thương nhân, dự thảo yêu cầu báo cáo trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện.
Đáng chú ý, BSP dự kiến tạm dừng tiếp nhận và xử lý hồ sơ đăng ký Operators of Payment Systems (OPS) trong 12 tháng kể từ khi thông tư có hiệu lực. Khoảng thời gian này được sử dụng để BSP rà soát toàn diện hệ thống phân loại và khung cấp phép OPS, bao gồm các yêu cầu về quản trị rủi ro và quy định liên quan.
Đây hiện vẫn là dự thảo và chưa phải quy định chính thức. Nếu được ban hành, thông tư sẽ có hiệu lực sau 15 ngày kể từ khi được công bố trên Công báo hoặc một tờ báo có phạm vi phát hành rộng. Các tổ chức chịu sự giám sát của BSP sẽ có 6 tháng để rà soát quan hệ với thương nhân và thêm 6 tháng để khắc phục những thiếu sót được phát hiện. Sau thời hạn 12 tháng, các quan hệ không đáp ứng quy định có thể phải đối mặt với các biện pháp xử lý.
