Khi nhắc đến thị trường tiền mã hóa trên thế giới, phần lớn mọi người thường nghĩ ngay đến các sàn giao dịch quốc tế khổng lồ hay các nền tảng phái sinh sôi động.
Tuy nhiên, nếu nhìn vào bức tranh giao dịch thực tế bằng tiền mặt truyền thống, các sàn giao dịch nội địa của Nhật Bản như bitFlyer, bitbank, Coincheck hay GMO Coin lại sở hữu một vị thế vô cùng đáng nể. Thị trường này không chạy theo những xu hướng nhất thời mà chọn cho mình một hướng đi riêng biệt với tính an toàn rất cao.
Khác với phần lớn các sàn quốc tế nơi khối lượng giao dịch chủ yếu dựa vào các đồng tiền số trung gian neo theo giá đô la Mỹ, thị trường Nhật Bản tập trung vào dòng tiền pháp định nguyên bản.
Tiền pháp định ở đây chính là đồng Yên Nhật, loại tiền tệ chính thức được phát hành bởi ngân hàng trung ương và được người dân sử dụng trong sinh hoạt hàng ngày.
Cặp giao dịch giữa Bitcoin và đồng Yên luôn giữ vững vị trí trong nhóm những cặp tiền pháp định lớn nhất thế giới, cạnh tranh trực tiếp với đồng đô la Mỹ hay đồng Euro.
Người dân Nhật Bản có thói quen chuyển tiền trực tiếp từ tài khoản ngân hàng nội địa lên sàn để mua tài sản số thay vì đổi qua các kênh trung gian. Thói quen tài chính an toàn này giúp toàn bộ dòng vốn của nền kinh tế lớn thứ tư thế giới chảy thẳng vào các sàn trong nước, tạo ra chiều sâu thanh khoản thực chất cho thị trường.
Sự vững mạnh của các sàn giao dịch Nhật Bản không phải là điều ngẫu nhiên mà bắt nguồn từ sự quản lý nghiêm ngặt của Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản cùng Hiệp hội Trao đổi Tài sản Ảo. Các cơ quan này đã thiết lập nên những tiêu chuẩn cấp phép vô cùng chặt chẽ nhằm bảo vệ thị trường tài chính quốc gia.
Để hoạt động hợp pháp, một sàn giao dịch phải trải qua quy trình đánh giá kéo dài nhiều năm về cả năng lực tài chính lẫn hệ thống an ninh mạng. Những nền tảng quốc tế nếu không đáp ứng đầy đủ quy chuẩn địa phương đều không thể tiếp cận người dùng tại đây. Quy định này tạo nên một bức tường vững chắc, giúp các doanh nghiệp nội địa hoạt động ổn định và giữ trọn niềm tin của cộng đồng.
Bên cạnh đó, Nhật Bản còn áp dụng danh sách kiểm duyệt nghiêm ngặt đối với các tài sản số trước khi được niêm yết. Thay vì để thị trường tràn ngập hàng nghìn dự án kém chất lượng, dòng tiền của nhà đầu tư được tập trung cao độ vào Bitcoin và những đồng tiền mã hóa có giá trị vốn hóa lớn.
Một điểm sáng giúp thị trường crypto Nhật Bản tạo được tiếng vang toàn cầu chính là quy định bắt buộc các sàn phải tách bạch hoàn toàn tài sản của khách hàng khỏi tài sản của công ty. Phần lớn tài sản của người dùng phải được lưu trữ trong các ví lạnh, tức là những thiết bị lưu trữ ngoại tuyến không kết nối với mạng internet nhằm ngăn chặn triệt để nguy cơ bị tấn công bởi tin tặc.
Hiệu quả của quy định này đã được chứng minh rõ ràng khi tập đoàn quốc tế FTX sụp đổ vào năm 2022. Trong khi khách hàng trên toàn cầu rơi vào cảnh hoang mang và mất trắng tiền gửi, những người sử dụng chi nhánh FTX Nhật Bản lại là nhóm duy nhất trên thế giới được rút lại trọn vẹn toàn bộ tài sản của mình.
Ngoài ra, cơ quan quản lý nước này cũng giới hạn tỷ lệ đòn bẩy giao dịch cho nhà đầu tư cá nhân ở mức tối đa hai lần. Quy định này ngăn chặn tình trạng đầu cơ mạo hiểm với rủi ro cao, đồng thời định hướng người tham gia tập trung vào hình thức mua bán giao ngay, nơi người dùng thực sự sở hữu tài sản số mà mình đã thanh toán.
Mô hình phát triển của Nhật Bản cho thấy một bài học quan trọng rằng thanh khoản bền vững của thị trường crypto phải bắt nguồn từ sự minh bạch và tinh thần thượng tôn pháp luật. Khi các rủi ro được kiểm soát chặt chẽ, người dân sẽ an tâm hơn khi bước chân vào lĩnh vực tài sản số.
Trong thời gian tới, với định hướng điều chỉnh chính sách thuế hợp lý hơn cùng sự tham gia tích cực từ các tập đoàn tài chính truyền thống lâu đời, các sàn giao dịch nội địa Nhật Bản chắc chắn sẽ tiếp tục là trụ cột thanh khoản quan trọng trên bản đồ tài sản số toàn cầu.