Báo cáo lạm phát tháng 5 của Mỹ vừa được công bố đã thu hút sự chú ý đặc biệt từ giới đầu tư toàn cầu khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) ghi nhận mức tăng mạnh nhất trong hơn ba năm. Tuy nhiên, phản ứng của thị trường tài chính lại tương đối thận trọng khi các nhà đầu tư vẫn tin rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) chưa vội thay đổi chính sách tiền tệ trong ngắn hạn.
Theo số liệu từ Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), CPI trong tháng 5 tăng 0,5% so với tháng trước và tăng 4,2% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2023 lạm phát quay trở lại trên ngưỡng 4%, đồng thời đánh dấu mức cao nhất kể từ tháng 4/2023.
Đà tăng của lạm phát chủ yếu xuất phát từ giá năng lượng. Trong tháng 5, chi phí năng lượng tăng 3,9%, nâng mức tăng trong vòng 12 tháng lên tới 23,5%. Ngược lại, nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ khác chỉ ghi nhận biến động hạn chế. Giá thực phẩm tăng nhẹ 0,2%, trong khi chi phí nhà ở, vốn là yếu tố được Fed đặc biệt quan tâm chỉ tăng 0,3%, thấp hơn đáng kể so với tháng trước.
Nếu loại bỏ các thành phần có biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng, lạm phát lõi chỉ tăng 0,2% trong tháng và tăng 2,9% so với cùng kỳ. Con số này thấp hơn dự báo của các chuyên gia đối với mức tăng hàng tháng, cho thấy áp lực giá cơ bản trong nền kinh tế vẫn chưa thực sự bùng phát.
Ngay sau khi dữ liệu được công bố, hợp đồng tương lai của các chỉ số chứng khoán Mỹ tiếp tục duy trì trạng thái giảm điểm nhưng mức giảm đã được thu hẹp đáng kể. Trên thị trường trái phiếu, lợi suất Kho bạc Mỹ gần như không có biến động lớn, phản ánh tâm lý bình tĩnh của giới đầu tư trước báo cáo mới.
Một trong những lý do khiến thị trường không phản ứng quá mạnh là bởi phần lớn nhà đầu tư đã dự báo trước kịch bản lạm phát tăng tốc do giá dầu leo thang. Những diễn biến địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt là căng thẳng gia tăng giữa Mỹ và Iran, đang làm dấy lên lo ngại rằng giá năng lượng có thể tiếp tục duy trì ở mức cao trong thời gian tới.
Bên cạnh đó, các số liệu chi tiết trong báo cáo cho thấy tác động của giá năng lượng vẫn chưa lan rộng sang nhiều lĩnh vực khác của nền kinh tế. Chi phí dịch vụ vận tải giảm 0,6%, giá xe mới giảm 0,3%, trong khi giá ô tô đã qua sử dụng chỉ tăng nhẹ 0,1%. Điều này phần nào củng cố nhận định rằng áp lực lạm phát hiện tại chưa đủ để buộc Fed phải có phản ứng quyết liệt.
Thị trường hiện gần như chắc chắn Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp chính sách ngày 17/6. Dữ liệu từ CME Group cho thấy có tới 96,3% nhà đầu tư đặt cược vào kịch bản lãi suất tiếp tục được duy trì ở mức 3,75%.
Đáng chú ý, thị trường hợp đồng tương lai vẫn cho rằng Fed sẽ giữ nguyên chính sách trong phần lớn thời gian còn lại của năm. Thậm chí, nhiều nhà đầu tư đánh giá bước đi tiếp theo của ngân hàng trung ương nhiều khả năng chỉ xuất hiện vào cuối năm, với xác suất cao hơn dành cho một đợt tăng lãi suất vào tháng 12 nếu lạm phát tiếp tục duy trì ở mức cao.
Trong khi đó, tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh đưa ra góc nhìn lạc quan hơn về triển vọng dài hạn. Ông cho rằng sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo có thể giúp cải thiện năng suất lao động, giảm chi phí sản xuất và góp phần hạ nhiệt áp lực lạm phát trong tương lai. Theo ông, những thay đổi mang tính cấu trúc này có thể mở ra dư địa để Fed nới lỏng chính sách tiền tệ khi các rủi ro lạm phát dần được kiểm soát.
Nhìn chung, dù số liệu CPI tháng 5 cho thấy lạm phát tại Mỹ đang tăng tốc trở lại, phản ứng của thị trường tài chính cho thấy giới đầu tư vẫn chưa xem đây là tín hiệu buộc Fed phải hành động ngay lập tức. Thay vào đó, sự chú ý đang hướng về các cuộc họp sắp tới của ngân hàng trung ương và diễn biến của giá năng lượng toàn cầu, những yếu tố được cho là sẽ quyết định quỹ đạo chính sách tiền tệ của Mỹ trong nửa cuối năm nay.
