Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, câu chuyện tài sản mã hóa tiếp tục thu hút sự quan tâm lớn của cổ đông Công ty Cổ phần Chứng khoán SSI. Tuy nhiên, thay vì đưa ra lộ trình tham gia cụ thể, Chủ tịch HĐQT Nguyễn Duy Hưng khẳng định doanh nghiệp sẽ tiếp cận lĩnh vực này một cách thận trọng, chỉ tham gia khi mô hình thị trường đủ rõ ràng và mang lại giá trị thiết thực cho hơn 163.000 cổ đông.
Quan điểm này xuất hiện trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp đang tìm cách gắn mình với các xu hướng như blockchain hay tài sản số nhằm đón đầu cơ hội. Việc SSI chưa vội tham gia có thể khiến một số nhà đầu tư cảm thấy chậm nhịp, nhưng nếu đặt trong bức tranh tổng thể của chính sách và cấu trúc thị trường, đây lại là lựa chọn mang tính tính toán dài hạn.
Một trong những vấn đề cốt lõi hiện nay là cách thị trường đang nhìn nhận tài sản mã hóa. Phần lớn nhà đầu tư vẫn đồng nhất khái niệm này với hoạt động giao dịch các đồng tiền số, từ đó cho rằng việc mở sàn giao dịch là con đường nhanh nhất để tạo lợi nhuận. Tuy nhiên, cách hiểu này chỉ phản ánh một phần rất nhỏ của bức tranh rộng hơn.
Trên thực tế, không gian của thị trường tiền điện tử hiện nay phần lớn vẫn vận hành ngoài các chuẩn mực của một thị trường tài chính được giám sát đầy đủ. Nhiều dự án phát hành token chưa gắn với tài sản cơ sở rõ ràng, trong khi các hoạt động huy động vốn và giao dịch mang tính xuyên biên giới, thiếu kiểm soát. Rủi ro vì vậy không chỉ nằm ở biến động giá mà còn ở tính pháp lý, minh bạch và khả năng bảo vệ nhà đầu tư.
Những hiện tượng như thao túng giá, giao dịch nội gián hay các mô hình lừa đảo tinh vi đã nhiều lần xảy ra trên thị trường quốc tế. Điều đáng chú ý là phần lớn rủi ro này không đến từ công nghệ, mà xuất phát từ việc thiếu một cấu trúc thị trường hoàn chỉnh với các tiêu chuẩn về công bố thông tin, kiểm định tài sản và cơ chế giám sát.
Ở góc độ pháp lý, tài sản theo quy định hiện hành phải gắn với quyền lợi kinh tế cụ thể và có thể được pháp luật bảo vệ. Khi chuyển sang môi trường số, không phải mọi đối tượng tồn tại dưới dạng dữ liệu đều mặc nhiên trở thành tài sản theo nghĩa pháp lý. Tài sản mã hóa, về bản chất, là việc mã hóa quyền tài sản hoặc tài sản trên nền tảng công nghệ để có thể quản lý và giao dịch.
Theo các định hướng chính sách gần đây, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam nhiều khả năng sẽ được xây dựng theo hướng chuẩn hóa, với yêu cầu gắn với tài sản cơ sở, có cơ chế công bố thông tin, lưu ký, giám sát và bảo vệ nhà đầu tư. Nếu đặt tiêu chí này cạnh thực trạng thị trường hiện tại, có thể thấy một khoảng cách đáng kể.
Chính sự chưa rõ ràng này khiến việc tham gia sớm tiềm ẩn nhiều rủi ro. Với các định chế tài chính lớn như SSI, rủi ro không chỉ nằm ở hiệu quả kinh doanh ban đầu mà còn ở khả năng xây dựng sai mô hình ngay từ đầu. Khi khung pháp lý hoàn thiện, những mô hình vận hành theo kiểu sàn giao dịch crypto thuần túy có thể không còn phù hợp, buộc doanh nghiệp phải tái cấu trúc với chi phí lớn.
Vì vậy, lựa chọn chưa vội của SSI phản ánh cách tiếp cận thận trọng, đặt trách nhiệm với cổ đông lên hàng đầu. Là một công ty chứng khoán có nền tảng vốn lớn và yêu cầu cao về quản trị rủi ro, mỗi quyết định chiến lược không chỉ mang tính kinh doanh mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến niềm tin của nhà đầu tư.
Dù chưa tham gia vào mảng sàn giao dịch, nhiều ý kiến cho rằng SSI có thể sẽ lựa chọn những mảnh ghép ít ồn ào nhưng tạo ra giá trị bền vững hơn trong hệ sinh thái tài sản số. Nếu thị trường được định hình theo hướng tương tự thị trường vốn, các hoạt động như tư vấn phát hành, quản lý tài sản, lưu ký hay cấu trúc sản phẩm đầu tư sẽ trở thành nguồn lợi nhuận cốt lõi.
Trong nhiều năm qua, SSI đã xây dựng mạng lưới hợp tác với các định chế tài chính và đối tác quốc tế, tích lũy kinh nghiệm về quản trị rủi ro, vận hành và phát triển sản phẩm. Đây là những nền tảng quan trọng nếu thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam tiến tới mô hình chuẩn hóa và minh bạch.
Trong một lĩnh vực còn nhiều biến số, lợi thế không chỉ thuộc về người đi trước mà thuộc về người chuẩn bị đúng. Với chiến lược hiện tại, SSI đang lựa chọn bước đi chậm nhưng chắc, chờ thời điểm phù hợp để tham gia với đầy đủ năng lực nhằm khai thác giá trị dài hạn của thị trường tài sản số.
