Nghe lời Vitalik Buterin, một dự án dừng phát triển Layer 2 riêng

Ethereum Name Service (ENS) vừa đưa ra quyết định quan trọng khi xác nhận ENSv2 sẽ được triển khai hoàn toàn trên Ethereum, đồng thời dừng kế hoạch phát triển blockchain Layer 2 riêng mang tên Namechain. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Ethereum đang tăng tốc mở rộng quy mô nhanh hơn dự đoán trước đây, cũng như sau khi nhà sáng lập Ethereum Vitalik Buterin công khai điều chỉnh quan điểm về lộ trình “rollup-centric”.

Trong bài viết đăng tải cuối tuần qua, đồng sáng lập ENS Nick Johnson cho biết chi phí gas cho việc đăng ký tên miền ENS đã giảm tới 99% chỉ trong vòng một năm, trùng với giai đoạn giới hạn gas của Ethereum được nâng từ 30 triệu lên 60 triệu vào năm 2025. Theo ông, sự cải thiện mạnh mẽ này khiến việc tiếp tục xây dựng một Layer 2 riêng không còn là lựa chọn tối ưu.

“Ethereum đang mở rộng nhanh hơn gần như mọi dự đoán cách đây hai năm. Khi so sánh lợi ích hiện tại của Layer 1 với sự phức tạp và chi phí vận hành của một Layer 2 độc lập, cán cân đã thay đổi hoàn toàn,” Johnson nhận định, đồng thời nhấn mạnh rằng việc ở lại Layer 1 giúp ENS tận dụng được những bảo đảm hạ tầng mạnh mẽ nhất từ chính Ethereum.

Trước đó, vào năm 2024, ENS Labs từng công bố kế hoạch ra mắt Namechain, một rollup ứng dụng sử dụng công nghệ zero-knowledge nhằm giúp các hoạt động đăng ký, gia hạn và quản lý danh tính onchain với tên miền .eth trở nên rẻ hơn và dễ tiếp cận hơn. Khi đó, Ethereum Layer 1 bị đánh giá là quá đắt đỏ, với phí giao dịch có thời điểm khiến các thao tác cơ bản tiêu tốn hàng chục USD.

Tuy nhiên, bối cảnh đã thay đổi nhanh chóng. Việc Ethereum Layer 1 mở rộng hiệu quả, trong khi nhiều Layer 2 vẫn gặp khó khăn trong quá trình phi tập trung hóa, đã khiến ENS điều chỉnh chiến lược. Quyết định này cũng được đưa ra ngay sau khi Vitalik Buterin thừa nhận rằng Layer 1 đang phát triển vượt kỳ vọng, còn hệ sinh thái Layer 2 chưa đạt được mức độ phân quyền như mong muốn.

Phản hồi về động thái của ENS, Vitalik Buterin đánh giá đây là một quyết định đúng đắn. Ông cho rằng tên miền và dữ liệu ENS là một dạng trạng thái cốt lõi của hệ sinh thái Ethereum, có giá trị cao và cần được truy cập dễ dàng từ bất kỳ đâu. Theo Vitalik, ENS không chỉ là một công cụ nhận diện mà còn mang tính bán tài chính, khi việc sở hữu và nắm giữ tên miền có chi phí và giá trị kinh tế thực sự.

Với lộ trình mở rộng mới, Vitalik khẳng định Ethereum Layer 1 là nơi lý tưởng cho các ứng dụng như ENS. Xa hơn, ông kỳ vọng kiến trúc tối ưu cho các lĩnh vực danh tính phi tập trung và mạng xã hội sẽ là việc lưu trữ dữ liệu hồ sơ và tài khoản người dùng trực tiếp trên Layer 1, trong khi các Layer 2 chuyên biệt, đơn giản hơn nhiều so với EVM đầy đủ, sẽ đảm nhiệm các hành động của người dùng.

Dù dừng phát triển Namechain, ENS Labs khẳng định những nỗ lực trong hai năm qua không hề lãng phí. COO ENS Labs Katherine Wu cho biết ENSv2 vẫn ưu tiên khả năng tương tác đa chuỗi, cho phép tên miền .eth được đăng ký và sử dụng trên nhiều EVM chain khác nhau. Theo Nick Johnson, các kinh nghiệm tích lũy từ quá trình xây dựng Layer 2 sẽ được tận dụng để giúp ENS trở nên thân thiện hơn với người dùng và kết nối tốt hơn với hệ sinh thái Layer 2 hiện có.

ENSv2, từng được giới thiệu bản xem trước vào năm 2024, sẽ mang đến nhiều cải tiến quan trọng, trong đó có cơ chế đăng ký phân cấp, cho phép chủ sở hữu tên miền .eth toàn quyền quản lý subname, cùng nhiều nâng cấp nhằm củng cố vai trò của ENS như một lớp danh tính nền tảng của Ethereum.