Fed giữ nguyên lãi suất, bất ngờ với kết quả bỏ phiếu của các thành viên

Rạng sáng 30/4 theo giờ Việt Nam, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất trong bối cảnh áp lực lạm phát vẫn kéo dài và quá trình chuyển giao lãnh đạo tại ngân hàng trung ương đang đến gần.

Trong cuộc họp có thể là lần cuối của Chủ tịch Jerome Powell trên cương vị lãnh đạo, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) đã bỏ phiếu giữ nguyên lãi suất trong khoảng 3,5%-3,75%, đúng như kỳ vọng gần như tuyệt đối của thị trường. Tuy nhiên, điểm gây chú ý lại nằm ở mức độ chia rẽ hiếm thấy trong nội bộ cơ quan này.

Thay vì sự đồng thuận thường thấy, quyết định được thông qua với tỷ lệ 8-4. Đây là lần đầu tiên kể từ tháng 10/1992 có tới bốn thành viên FOMC bất đồng quan điểm. Diễn biến này cho thấy những khác biệt ngày càng rõ rệt trong cách các nhà hoạch định chính sách đánh giá triển vọng kinh tế và hướng đi của lãi suất.

Thống đốc Stephen Miran tiếp tục duy trì lập trường nới lỏng kể từ khi gia nhập Fed vào tháng 9/2025, khi bỏ phiếu ủng hộ cắt giảm lãi suất 0,25 điểm phần trăm. Trong khi đó, ba phiếu phản đối còn lại đến từ các Chủ tịch Fed khu vực gồm Beth Hammack, Neel Kashkari và Lorie Logan. Nhóm này đồng ý giữ nguyên lãi suất nhưng không ủng hộ việc đưa vào tuyên bố định hướng mang hàm ý nới lỏng ở thời điểm hiện tại.

Tranh cãi tập trung vào cách diễn đạt trong thông cáo, đặc biệt là cụm từ liên quan đến “điều chỉnh thêm” lãi suất. Cách dùng từ này được xem là tín hiệu cho thấy bước đi tiếp theo của Fed có thể là cắt giảm, phản ánh xu hướng nới lỏng đã xuất hiện từ cuối năm 2025. Tuy nhiên, một số quan chức cảnh báo rằng việc phát tín hiệu sớm có thể làm suy yếu nỗ lực kiểm soát lạm phát.

Trong thông cáo sau cuộc họp, FOMC thừa nhận lạm phát vẫn ở mức cao, một phần do giá năng lượng toàn cầu tăng gần đây. Đây là yếu tố khiến nhiều nhà hoạch định chính sách cho rằng cần duy trì lãi suất ở mức cao lâu hơn, bất chấp áp lực nới lỏng đang gia tăng.

Thị trường trước đó đã dự đoán Fed sẽ giữ nguyên lãi suất không chỉ trong cuộc họp này mà còn có thể kéo dài đến năm 2027. Tại cuộc họp tháng 3, các quan chức cho biết họ chỉ kỳ vọng một lần cắt giảm trong năm nay và thêm một lần vào năm 2027, đưa lãi suất về mức trung tính khoảng 3,1%.

Đây cũng là lần thứ ba liên tiếp Fed không thay đổi lãi suất, sau ba đợt cắt giảm trong năm trước. Trong phần lớn nhiệm kỳ kéo dài gần một thập kỷ, ông Powell đã duy trì được sự đồng thuận đáng kể trong nội bộ, ngay cả trong những giai đoạn kinh tế nhiều biến động. Tuy nhiên, môi trường hiện tại với lạm phát cao hơn mục tiêu 2% đang khiến sự thống nhất đó dần suy giảm.

Áp lực lạm phát được cho là chịu tác động từ các chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump cùng với đà tăng của giá năng lượng, làm phức tạp quá trình điều hành chính sách tiền tệ. Trong khi đó, thị trường lao động vẫn cho thấy sự ổn định tương đối. Số việc làm phi nông nghiệp trong tháng 3 tăng 178.000, cao hơn kỳ vọng, còn tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống 4,3%. Dữ liệu từ ADP cũng cho thấy khu vực tư nhân tiếp tục tạo thêm việc làm, dù tốc độ không quá bùng nổ.

Sau quyết định lãi suất, sự chú ý của thị trường chuyển sang cuộc họp báo của ông Powell, nơi giới đầu tư tìm kiếm tín hiệu về định hướng chính sách trong thời gian tới. Tuy nhiên, lần này, câu hỏi lớn hơn lại nằm ở tương lai của chính ông tại Fed.

Cùng ngày, Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ đã thông qua đề cử của Tổng thống Trump đối với Kevin Warsh cho vị trí Chủ tịch Fed tiếp theo. Nếu được Thượng viện phê chuẩn, đây sẽ là lần thay đổi lãnh đạo đầu tiên kể từ khi ông Powell nhậm chức năm 2018.

Ông Powell hiện đứng trước lựa chọn rời đi ngay khi người kế nhiệm nhậm chức hoặc tiếp tục ở lại trong vai trò Thống đốc cho phần thời gian còn lại của nhiệm kỳ. Nếu lựa chọn ở lại, đây sẽ là trường hợp hiếm hoi kể từ thời Marriner Eccles năm 1948 mà một Chủ tịch Fed không rời Hội đồng Thống đốc sau khi kết thúc nhiệm kỳ.

Trong bối cảnh đó, câu chuyện không chỉ còn là lãi suất, mà còn xoay quanh tính độc lập của Fed trước áp lực chính trị. Lịch sử từng ghi nhận căng thẳng tương tự dưới thời Tổng thống Harry S. Truman, dẫn tới Thỏa thuận Kho bạc - Fed năm 1951 nhằm xác lập ranh giới giữa chính sách tài khóa và tiền tệ.

Hiện tại, những tranh luận về vai trò của Fed trên thị trường trái phiếu và mức độ phối hợp với Bộ Tài chính đang quay trở lại. Trong khi đó, ông Powell nhiều lần nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì trong điều hành chính sách, giữa lúc các yếu tố kinh tế và chính trị ngày càng đan xen phức tạp.