Phó chủ tịch Fed Philip Jefferson ngày 1/10 cho biết các nhà hoạch định chính sách vẫn cần đánh giá thêm dữ liệu để xác định liệu lạm phát có đang quay trở lại mục tiêu 2% với tốc độ đủ nhanh hay không.
Theo ông, sau đợt tăng lãi suất tháng 9, Fed chưa nhất thiết phải hành động ngay. Việc có thêm dữ liệu sẽ giúp giới chức nhìn rõ hơn xu hướng cơ bản của nền kinh tế cũng như mức lãi suất phù hợp trong giai đoạn tới.
Thông điệp của Jefferson tương đồng với quan điểm mà Chủ tịch Fed New York John Williams đưa ra 2 ngày trước đó. Ông Williams cho rằng sau quyết định tháng 9, Fed “không cần phải vội” và có thể dành thời gian để thu thập thêm thông tin trước khi thay đổi chính sách một lần nữa.
Việc 2 quan chức có ảnh hưởng lớn liên tiếp phát đi cùng một tín hiệu khiến thị trường cho rằng Fed có thể đang muốn hạ nhiệt kỳ vọng về một đợt tăng lãi suất ngay trong cuộc họp cuối tháng 10.
“Các đồng nghiệp và tôi sẽ cần đưa ra đánh giá của riêng mình, và việc này có thể cần thêm thời gian”, ông Jefferson phát biểu tại Charlottesville, bang Virginia.
Fed hồi tháng 9 đã nâng lãi suất thêm 0,25 điểm %, đưa biên độ lãi suất chính sách lên 3,75% đến 4,00%.
Lợi suất trái phiếu đang “làm thay” một phần việc của Fed
Một lý do khiến Fed có thể chưa cần vội nâng lãi suất là điều kiện tài chính trên thị trường đã thắt chặt đáng kể.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ dài hạn tăng mạnh sau cuộc họp tháng 9, kéo theo chi phí vay mua nhà, vay tiêu dùng và huy động vốn của doanh nghiệp đi lên.
Ngày 1/10, lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm có thời điểm lên khoảng 5,34%, mức cao nhất trong khoảng 24 năm, trước khi lùi về quanh 5,26%. Lãi suất vay mua nhà cố định 30 năm cũng tăng lên 7,28%, mức cao nhất trong gần 3 năm.
Điều đó đồng nghĩa một phần tác động mà Fed muốn tạo ra thông qua việc nâng lãi suất đã xuất hiện trên thị trường. Nói cách khác, nếu thị trường tài chính đã làm chi phí vốn tăng đủ mạnh, Fed có thể không cần tiếp tục tăng lãi suất với tốc độ như trước.
Quan điểm thận trọng này cũng xuất hiện ở một số quan chức khác. Phó chủ tịch Fed phụ trách giám sát Michelle Bowman cho rằng Fed cần thời gian để quan sát tác động của lần tăng lãi suất gần nhất truyền dẫn qua nền kinh tế.
Nội bộ Fed vẫn chia rẽ
Tuy nhiên, không phải tất cả quan chức Fed đều muốn chờ đợi.
Chủ tịch Fed Dallas Lorie Logan cho rằng lãi suất có thể cần tăng thêm ít nhất 0,5 điểm phần trăm, tương đương 2 lần nâng 25 điểm cơ bản, để đưa chính sách tiền tệ lên mức thực sự hạn chế hoạt động kinh tế.
Theo bà Logan, lạm phát hiện vẫn có nguy cơ mắc kẹt quanh mức 2,5%, cao hơn mục tiêu 2% của Fed, trong khi nền kinh tế và thị trường lao động vẫn tương đối vững.
Theo bà Logan, lần tăng lãi suất tháng 9 là một bước quan trọng nhưng chưa đủ. Bà cho rằng nếu cộng thêm 2 lần nâng nữa, Fed về cơ bản mới đảo ngược 3 lần hạ lãi suất cuối năm ngoái, khi ngân hàng trung ương lo ngại thị trường lao động có thể giảm tốc mạnh.
Logan cũng cho rằng không phải mọi đợt tăng của lợi suất trái phiếu đều có thể thay thế việc Fed nâng lãi suất.
Nếu lợi suất tăng chỉ vì nhà đầu tư dự đoán Fed sẽ thắt chặt mạnh hơn trong tương lai, tác động đó chưa chắc giúp Fed đạt được mục tiêu. Ngược lại, nếu lợi suất tăng do nhà đầu tư đòi hỏi mức bù rủi ro lớn hơn để nắm giữ trái phiếu dài hạn, điều kiện tài chính sẽ bị thắt chặt thực sự và Fed có thể giảm nhu cầu nâng lãi suất.
Chủ tịch Fed Minneapolis Neel Kashkari cũng cho rằng vẫn có thể cần thêm các đợt tăng lãi suất, dù ông chưa chắc Fed phải hành động ngay trong tháng 10.
Xác suất tăng lãi suất tháng 10 lao dốc
Những phát biểu gần đây đã nhanh chóng làm thay đổi kỳ vọng của thị trường.
Trước khi ông Williams lên tiếng ngày 29/9, nhà đầu tư đánh giá khả năng Fed nâng lãi suất tại cuộc họp cuối tháng 10 ở mức khoảng 70%.
Đến ngày 1/10, sau các phát biểu của Williams và Jefferson, xác suất này giảm xuống còn khoảng 25%.
Goldman Sachs cũng lùi dự báo về thời điểm Fed tăng lãi suất tiếp theo từ tháng 10 sang tháng 12. Ngân hàng này cho rằng dữ liệu lạm phát thấp hơn kỳ vọng đã làm giảm đáng kể khả năng Fed cần hành động ngay.
Diễn biến trên cũng đặt ra thách thức cho cách truyền thông của Chủ tịch Fed Kevin Warsh.
Ông Warsh chủ trương hạn chế “định hướng tương lai”, tức tránh báo trước quá rõ quyết định lãi suất. Tuy nhiên, nếu thị trường tự diễn giải phát biểu của từng quan chức và đặt cược mạnh vào một kịch bản, Fed vẫn có thể phải can thiệp bằng thông điệp để tránh kỳ vọng đi quá xa.
Các phát biểu của Williams và Jefferson vì thế có thể được xem là nỗ lực kéo kỳ vọng thị trường trở lại trạng thái cân bằng hơn, mà không cam kết trước bất kỳ quyết định lãi suất nào trong tháng 10.
Sự chú ý tiếp theo sẽ tập trung vào các dữ liệu kinh tế, đặc biệt là báo cáo việc làm và lạm phát, trước khi Fed bước vào cuộc họp chính sách cuối tháng.
