Chiều 19/11, trong phần góp ý cho dự thảo luận Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi), đại biểu Trần Kim Yến (đoàn TP. HCM) băn khoăn với quy định áp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) với mỗi lần giao dịch vàng miếng và cần nghiên cứu kỹ để giải quyết vấn đề thuế chồng thuế.
Dự thảo đưa ra mức thuế 0,1% cho giao dịch chuyển nhượng vàng miếng nhằm tăng tính minh bạch của thị trường và giảm đầu cơ. Chính phủ sẽ quy định cụ thể ngưỡng giá trị giao dịch chịu thuế, thời điểm áp dụng và điều chỉnh thuế suất theo lộ trình quản lý thị trường vàng.
Đại biểu Yến cho rằng, phần lớn người dân coi vàng là tài sản tích lũy từ khoản tiết kiệm trong sinh hoạt hàng ngày. Theo bà, nhiều người mua từ năm phân, một chỉ để dự phòng chi phí cho những sự cố xảy ra trong cuộc sống như ma chay, cưới hỏi, ốm đau.
Bà đặt vấn đề người dân đã mua vàng từ khoản tiền tích từ tiết kiệm, tức là sau khi đã trừ thuế, nay bán vàng lại tiếp tục bị đánh thuế. “Đây có phải là thuế chồng thuế hay không?”, đại biểu Trần Kim Yến đặt câu hỏi.
Bên cạnh đó, bà Yến cho rằng mức thuế suất chỉ 0,1% có thể chưa đủ để ngăn chặn việc đầu cơ trong mua bán vàng. Mức này không đáng kể so với mức lãi mà giới đầu cơ có thể thu được từ hoạt động kinh doanh này. Quan trọng là cần có biện pháp gì để hạn chế đầu cơ, quản lý và lành mạnh hóa thị trường vàng.
“Tôi đồng tình khi Dự thảo Luật đã giao cho Chính phủ quy định về ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế, thời điểm áp dụng thu, điều chỉnh thuế suất đối với chuyển nhượng vàng miếng. Tuy nhiên, cũng mong rằng Chính phủ hết sức nhanh chóng ban hành nghị định để có thể áp dụng được ngay khi Luật này có hiệu lực”, đại biểu đề nghị.
Ở góc nhìn khác, đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) đánh giá việc đánh thuế TNCN với giao dịch vàng miếng là chính sách mới và chưa có quốc gia nào áp dụng.
Theo ông, quy định này phù hợp với đặc thù thị trường vàng tại Việt Nam là khó phân biệt được đâu là đầu cơ, đâu là tiết kiệm, đâu là tích lũy và có tác dụng điều tiết thị trường.
Đại biểu An nhận định không thể nói rằng mua vàng để tiết kiệm mà lại "thức đêm, thức hôm" từ 3 giờ sáng để mua vàng. Khi không mua được vàng miếng lại chuyển sang mua vàng nhẫn ép vỉ. Rất khó để phân biệt giữa đầu cơ và tiết kiệm.
Ngoài ra, đại biểu đề xuất Chính phủ quy định rõ ngưỡng giá trị giao dịch vàng chịu thuế, chẳng hạn 200 triệu đồng/lần hoặc 1 tỷ đồng/năm.
Giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, dự thảo quy định mức thuế 0,1% tính trên giá trị chuyển nhượng từng lần đối với vàng miếng. Thời điểm áp dụng sẽ được Chính phủ cân nhắc và báo cáo Quốc hội trước khi quyết định.
Bộ trưởng khẳng định, mục tiêu lớn nhất của chính sách thuế này là điều chỉnh hành vi mua bán vàng, nhằm tránh trường hợp đầu cơ và gây áp lực liên quan đến thị trường vàng, cũng như thị trường ngoại tệ. Đây là một trong rất nhiều những giải pháp để thực hiện việc bình ổn thị trường vàng.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cũng nhấn mạnh qua nghiên cứu, không có việc “thuế trùng thuế”.
