Từ Nhật Bản, Liên minh châu Âu đến Dubai và Hong Kong, các thị trường tài sản số lớn đều đặt ra yêu cầu về năng lực tài chính đối với doanh nghiệp muốn vận hành sàn giao dịch. Tuy nhiên, mức vốn tối thiểu có sự chênh lệch đáng kể, từ khoảng 68.000 USD tại Nhật Bản đến hơn 600.000 USD tại Hong Kong.
Tại nhiều quốc gia, yêu cầu về vốn không chỉ nhằm chứng minh năng lực tài chính của doanh nghiệp khi xin cấp phép mà còn được sử dụng như một lớp bảo vệ đối với khách hàng, đặc biệt trong trường hợp thị trường biến động mạnh hoặc doanh nghiệp phát sinh rủi ro tài chính.
Nhật Bản hiện là một trong những thị trường có ngưỡng vốn tối thiểu tương đối thấp. Theo Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản (FSA), doanh nghiệp cung cấp dịch vụ giao dịch tài sản mã hóa phải có vốn tối thiểu 10 triệu yen, tương đương khoảng 68.000 USD. Doanh nghiệp đồng thời không được rơi vào tình trạng tài sản ròng âm. Quy định này áp dụng cùng với hàng loạt yêu cầu khác về quản trị, bảo vệ tài sản khách hàng, an ninh hệ thống và tuân thủ phòng chống rửa tiền.
Tại Liên minh châu Âu, khung pháp lý MiCA đưa ra mức vốn tối thiểu cao hơn đối với doanh nghiệp vận hành nền tảng giao dịch tài sản mã hóa. Các nhà cung cấp dịch vụ thuộc nhóm có hoạt động vận hành sàn giao dịch được xếp vào Class 3 và phải đáp ứng mức vốn tối thiểu 150.000 euro, tương đương khoảng 173.000 USD theo tỷ giá hiện nay.
Tuy nhiên, 150.000 euro chưa phải giới hạn tài chính duy nhất. Theo MiCA, nhà cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa phải duy trì lượng vốn bảo đảm an toàn bằng mức cao hơn giữa vốn tối thiểu theo loại hình dịch vụ và 25% chi phí cố định của năm trước. Điều này đồng nghĩa số vốn thực tế doanh nghiệp phải duy trì có thể cao hơn đáng kể so với mức 150.000 euro.
Dubai, một trong những trung tâm tài sản số đang phát triển nhanh tại Trung Đông, áp dụng yêu cầu vốn cao hơn. Theo Cơ quan Quản lý Tài sản Ảo Dubai (VARA), doanh nghiệp cung cấp dịch vụ giao dịch tài sản ảo phải duy trì vốn góp tối thiểu 1,5 triệu dirham UAE trong trường hợp không sử dụng một nhà cung cấp dịch vụ lưu ký được VARA cấp phép hoặc chấp thuận. Con số này tương đương khoảng 408.000 USD.
VARA cũng áp dụng cơ chế vốn dựa trên chi phí vận hành. Trong một số trường hợp, doanh nghiệp phải duy trì mức vốn cao hơn giữa con số vốn tối thiểu cố định và 25% chi phí cố định hàng năm. Với những mô hình sử dụng đơn vị lưu ký được chấp thuận, ngưỡng vốn tối thiểu đối với dịch vụ giao dịch có thể giảm xuống 800.000 dirham, nhưng vẫn phải đáp ứng yêu cầu tính theo chi phí vận hành nếu mức này cao hơn.
Hong Kong có mức yêu cầu vốn đáng chú ý khác. Khung cấp phép dành cho nền tảng giao dịch tài sản ảo của Ủy ban Chứng khoán và Hợp đồng tương lai Hong Kong (SFC) đặt ra yêu cầu vốn góp tối thiểu 5 triệu USD Hong Kong, tương đương khoảng 638.000 USD. Bên cạnh vốn góp, doanh nghiệp còn phải đáp ứng yêu cầu về vốn khả dụng và các tiêu chuẩn tài chính khác theo quy định.
Nhìn trên phương diện vốn tối thiểu, Nhật Bản đang có ngưỡng thấp nhất trong nhóm thị trường được so sánh, khoảng 68.000 USD. Tiếp theo là Liên minh châu Âu với 150.000 euro, tương đương khoảng 173.000 USD. Dubai yêu cầu tối thiểu khoảng 408.000 USD trong trường hợp áp dụng mức 1,5 triệu dirham, trong khi Hong Kong ở mức khoảng 638.000 USD.
Dù vậy, những con số trên không nên được hiểu đơn giản là số tiền doanh nghiệp chỉ cần bỏ ra để “mở một sàn”. Tại hầu hết các thị trường, vốn tối thiểu chỉ là một trong nhiều điều kiện để được cấp phép. Doanh nghiệp còn phải đáp ứng các yêu cầu về hệ thống công nghệ, an ninh mạng, quản trị rủi ro, lưu ký và tách biệt tài sản khách hàng, phòng chống rửa tiền cũng như năng lực nhân sự.
Đáng chú ý, cách mỗi quốc gia xác định yêu cầu vốn cũng không hoàn toàn giống nhau. Nhật Bản quy định trực tiếp mức vốn tối thiểu và yêu cầu tài sản ròng không âm, trong khi Liên minh châu Âu và Dubai còn gắn yêu cầu vốn với chi phí vận hành thực tế. Điều này khiến chi phí tài chính để xây dựng một sàn giao dịch tài sản số được cấp phép trên thực tế có thể cao hơn nhiều so với mức vốn tối thiểu được công bố.
Sự khác biệt này cho thấy các thị trường tài sản số đang hình thành những tiêu chuẩn riêng về năng lực tài chính, thay vì chỉ tập trung vào một con số vốn điều lệ cố định. Với xu hướng nhiều quốc gia đưa hoạt động giao dịch tài sản số vào khuôn khổ cấp phép chính thức, yêu cầu về vốn được xem là một trong những rào cản đầu vào quan trọng đối với các doanh nghiệp muốn tham gia lĩnh vực này.
