Thị trường tiền mã hóa đang phát triển mạnh mẽ và kéo theo những tác động rõ nét đến nền kinh tế vĩ mô. Một báo cáo gần đây từ tổ chức phân tích dữ liệu Chainalysis cho thấy, Việt Nam dự kiến ghi nhận khoảng 8,1 tỷ USD từ các hoạt động liên quan đến crypto, có thể phát sinh nghĩa vụ thuế trong năm 2025.
Con số ấn tượng này đưa Việt Nam lọt vào danh sách 15 quốc gia dẫn đầu thế giới về quy mô giao dịch tài sản số, có khả năng chịu thuế. Đây là một minh chứng rõ ràng cho thấy sự tham gia sâu rộng của người dùng trong nước vào không gian blockchain toàn cầu.
Đóng góp tiềm năng cho ngân sách quốc gia
Trọng tâm của khối lượng giao dịch khổng lồ này, đến từ nhiều mảng khác nhau trong hệ sinh thái web3. Cụ thể thì các hoạt động thanh toán bằng tiền mã hóa chiếm ưu thế lớn nhất với quy mô lên tới 5,2 tỷ USD.
Nguồn thu nhập từ việc khai thác đồng thuận hay cho vay và khóa tài sản để nhận thưởng đóng góp thêm 1,1 tỷ USD. Phần còn lại khoảng 1,8 tỷ USD đến từ các khoản lợi nhuận đã được người dùng chốt lời sau quá trình giao dịch và mua bán tài sản số.
Nếu đặt tổng quy mô 8,1 tỷ USD này cạnh tổng thu ngân sách quốc gia, tỷ lệ này đạt mức 9,01%. Tỷ trọng này lớn đến mức đưa Việt Nam vươn lên vị trí thứ 6 trên toàn thế giới khi xét về mức độ ảnh hưởng của crypto đối với ngân sách nhà nước.
Bức tranh thị trường tài sản số toàn cầu
Không chỉ riêng tại Việt Nam, mà quy mô phát sinh thuế từ crypto trên toàn cầu cũng đạt mức khổng lồ với ít nhất 457 tỷ USD. Mỹ hiện đang là quốc gia dẫn đầu cuộc đua này với 112,6 tỷ USD và chiếm gần một phần tư tổng quy mô toàn thế giới.
Khi xét theo các khu vực địa lý, Bắc Mỹ vẫn giữ vững ngôi vị số một với 134,6 tỷ USD. Liên minh châu Âu bám sát ở vị trí thứ hai với 125,1 tỷ USD. Khu vực Đông Á và Đông Nam Á cũng cho thấy sự năng động của mình khi lần lượt đạt mức 54,7 tỷ USD và 44,9 tỷ USD.
Thách thức lớn trong khâu quản lý minh bạch
Dù những con số thống kê hiện tại rất lớn, nhưng thực tế việc thu thập dữ liệu thuế trong thị trường crypto vẫn còn nhiều rào cản. Hiện có tới 86% khối lượng giao dịch tương đương khoảng 393 tỷ USD đang nằm ngoài tầm kiểm soát của Khung báo cáo tài sản mã hóa CARF.
Dòng tiền khổng lồ này, chủ yếu lưu thông qua các nền tảng tài chính phi tập trung, cùng các sàn giao dịch ngang hàng và các ví tự lưu ký nơi người dùng nắm toàn quyền kiểm soát tài sản mà không cần qua trung gian.
Ngoài ra, các số liệu hiện tại mới chỉ được tính toán dựa trên sáu mạng lưới blockchain lớn nhất và chưa bao gồm toàn bộ các giao dịch nội bộ trên các sàn giao dịch tập trung. Do đó, quy mô thực tế của dòng tiền mã hóa có thể phát sinh thuế chắc chắn sẽ còn lớn hơn rất nhiều so với những gì chúng ta đang thấy.
