Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ các chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump, thị trường sau đó đã tính đến kịch bản hơn 175 tỷ USD tiền thuế có thể phải rời khỏi ngân khố liên bang, tạo ra một biến số lớn cho chính sách thương mại và tài khóa của Washington.
Trước đó, Supreme Court of the United States tuyên bố Tổng thống không có quyền sử dụng Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) để áp đặt thuế quan diện rộng. Phán quyết này khiến toàn bộ các mức thuế đối ứng được triển khai kể từ “Liberation Day” hồi tháng 4/2025 mất hiệu lực.
Riêng với Trung Quốc, mức thuế được điều chỉnh giảm từ 55% xuống còn 35%, trong đó vẫn duy trì phần thuế áp dụng từ nhiệm kỳ đầu của ông Trump. Trong khi đó, các mức thuế ngành như thép, nhôm và ô tô theo Section 232 không bị ảnh hưởng do không nằm trong phạm vi vụ kiện.
Phản ứng gần như ngay lập tức, ông Trump ký sắc lệnh áp thêm 10% thuế lên toàn bộ hàng hóa nhập khẩu theo Section 122 – một điều khoản cho phép tổng thống áp thuế tối đa 15% trong vòng 150 ngày mà không cần Quốc hội phê chuẩn. Động thái này cho thấy Nhà Trắng không từ bỏ công cụ thuế quan, mà chỉ thay đổi cơ sở pháp lý để tiếp tục theo đuổi mục tiêu thương mại.
Tuy nhiên, câu chuyện lớn hơn nằm ở khoản tiền đã thu. Chính phủ Mỹ được cho là đã thu hơn 130 tỷ USD thuế quan theo IEEPA, và tổng số tiền có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi các phán quyết liên quan có thể vượt 175 tỷ USD. Vấn đề hoàn trả nếu xảy ra được dự báo sẽ cực kỳ phức tạp. Nhiều nhà nhập khẩu đã chuyển chi phí thuế sang người tiêu dùng thông qua việc tăng giá bán. Nếu hoàn tiền, câu hỏi đặt ra là hoàn cho doanh nghiệp nhập khẩu – những đơn vị trực tiếp nộp thuế hay gián tiếp bù đắp cho người tiêu dùng đã gánh chi phí?
Ngoài ra, hàng loạt thỏa thuận thương mại trị giá hàng nghìn tỷ USD đã được ký kết dựa trên đòn bẩy thuế quan. Nếu các mức thuế bị đảo ngược và tiền được hoàn trả, nền tảng của những thỏa thuận này có thể bị lung lay, tạo ra rủi ro pháp lý và chính trị kéo dài nhiều năm. Tòa án Tối cao hiện đã chuyển vấn đề hoàn tiền xuống cấp dưới xem xét, đồng nghĩa với một quá trình tố tụng phức tạp và khó có kết quả trong ngắn hạn.
Dù vậy, thị trường tài chính không phản ứng quá tiêu cực. Giới đầu tư dường như tin rằng thuế quan sẽ quay trở lại thông qua các con đường pháp lý khác, chỉ là mất thêm thời gian. Điểm khác biệt quan trọng là tổng thống sẽ khó có thể áp thuế đột ngột chỉ sau một tuyên bố trên mạng xã hội, giảm đáng kể yếu tố bất định cho doanh nghiệp.
Trong bối cảnh đó, các nhà giao dịch trên thị trường truyền thống lẫn tiền số, bao gồm cộng đồng theo dõi sát diễn biến vĩ mô trên các sàn như BingX, đang đặc biệt quan tâm đến tác động dây chuyền của chính sách thuế đối với lạm phát, dòng vốn và tâm lý rủi ro toàn cầu. Nếu hàng trăm tỷ USD thực sự phải hoàn trả, đây không chỉ là câu chuyện pháp lý, mà còn là phép thử lớn đối với ổn định tài khóa và uy tín chính sách của nước Mỹ trong giai đoạn nhiều biến động.
